25 feb. 2007

futurisme

De Futurisische beweging en kunststroming (Italie 1909-1914), ontstaan uit het kubisme, had als specifieke kenmerken: snelheid, energie, agressie, krachtige lijnen, vooruitgang en nieuwe technologie.

Het in 1909 verschenen oprichtingsmanifest van de dichter Filippo Tommaso Martinetti propageerde de vernietiging van oude kunst- en cultuurvormen en trad de dynamiek van technische processen en machines als grote vernieuwing met geestdrift tegemoet. In dit manifest werd de 'liefde voor het gevaar' bezworen en de 'schoonheid van de snelheid' geprezen. 'Wij verklaren dat de grootsheid van de wereld verrijkt is met een nieuwe schoonheid: die van de snelheid. Een raceauto, zijn motorkap versierd met dikke buizen als slangen met explosieve adem [....] een ronkende auto, die als hij rijdt op een mitrailleur lijkt, is mooier dan de Nike van Samothrace', lezen we in Martinetti's nieuwe esthetica.


Umberto Boccioni (1882-1916) die na zijn ingenieurstudie 1878 in Rome aan de academie studeerde schreef een eigen Manifeste de la sculpture futuriste. Hij drong daarin enerzijds aan op het uitdrukken van de dynamische sensatie of, opeenvolgende fasen van een beweging of het gevoelsleven en anderzijds op het simultaneïsme of samenvatten in één moment van deze fasen. Tijdens een militaire oefening in Verona stierf hij aan de gevolgen van een val van het paard.
De figuur Blockhead van Marcel Prins lijkt de verheerlijking van het moderne leven met zijn technische ontwikkelingen, dynamiek en onvoorwaardelijke acceptatie van de technologie zwaar te dragen, en op zijn schreden terug te keren. Is het een 'domkop' dat het haar de rug toekeert?